«Τουρκία–Αίγυπτος αλλάζουν το παιχνίδι: Η νέα αμυντική συνεργασία που παρακολουθεί η Αθήνα»
Μια σχέση που πριν από λίγα χρόνια χαρακτηριζόταν από έντονη αντιπαράθεση μετατρέπεται σταδιακά σε έναν νέο άξονα συνεργασίας στην Ανατολική Μεσόγειο. Τουρκία και Αίγυπτος επιταχύνουν πλέον τις επαφές τους στον στρατιωτικό και αμυντικό τομέα, δημιουργώντας νέα δεδομένα που παρακολουθούνται στενά από την Αθήνα.
Η τελευταία κίνηση ήταν η υπογραφή πλαισίου συνεργασίας στην αμυντική βιομηχανία, μετά την επίσκεψη του Αιγύπτιου υπουργού Άμυνας και Στρατιωτικής Παραγωγής Ασράφ Σαλέμ Ζάχερ στην Άγκυρα — την πρώτη τέτοια επίσκεψη εδώ και σχεδόν 13 χρόνια.
Από την πολιτική σύγκρουση στη στρατιωτική συνεργασία
Η αλλαγή είναι εντυπωσιακή αν αναλογιστεί κανείς ότι για περισσότερο από μία δεκαετία Άγκυρα και Κάιρο βρίσκονταν σε αντίπαλα στρατόπεδα σε σειρά περιφερειακών ζητημάτων, με σημαντικότερο τη Λιβύη.
Σήμερα, όμως, η εικόνα είναι διαφορετική. Οι δύο χώρες έχουν ξεκινήσει κοινές στρατιωτικές ασκήσεις σε αέρα, ξηρά και θάλασσα, ενώ στις 13 Ιουλίου υπέγραψαν επιστολή προθέσεων που καθορίζει το πλαίσιο μελλοντικής συνεργασίας στην αμυντική βιομηχανία.
Στο τραπέζι βρίσκονται μη επανδρωμένα αεροσκάφη, τεθωρακισμένα οχήματα, πολεμικά πλοία, ηλεκτρονικός πόλεμος και παραγωγή πυρομαχικών.
Το KAAN και η παραγωγή τουρκικών drones στην Αίγυπτο
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλούν οι συζητήσεις για συμμετοχή της Αιγύπτου στο τουρκικό πρόγραμμα του μαχητικού πέμπτης γενιάς KAAN, ένα από τα σημαντικότερα εξοπλιστικά προγράμματα της Άγκυρας.
Παράλληλα, σύμφωνα με ελληνικά δημοσιεύματα, προωθούνται σχέδια για δημιουργία γραμμής παραγωγής μη επανδρωμένων αεροσκαφών Bayraktar TB2 στην Αίγυπτο, με το Κάιρο να επιδιώκει όχι μόνο την κάλυψη των αναγκών των δικών του ενόπλων δυνάμεων αλλά και εξαγωγές προς αφρικανικές αγορές.
Κοινές ασκήσεις μετά από χρόνια απόστασης
Η προσέγγιση δεν περιορίζεται στις συμφωνίες επί χάρτου. Τον Ιούνιο πραγματοποιήθηκε η κοινή αεροπορική άσκηση «Anatolian Eagle 2026» στην Τουρκία, με συμμετοχή αιγυπτιακών και τουρκικών μαχητικών, ενώ τον Ιούλιο ακολούθησε στην Αίγυπτο η άσκηση «Golden Eagle 2026» με συμμετοχή ειδικών δυνάμεων των δύο χωρών.
Στόχος, σύμφωνα με τις επίσημες ανακοινώσεις, είναι η ανταλλαγή επιχειρησιακής εμπειρίας και η αύξηση της διαλειτουργικότητας μεταξύ των δύο ενόπλων δυνάμεων.
Γιατί η Αθήνα παρακολουθεί την εξέλιξη
Για την Ελλάδα, η σημασία της προσέγγισης δεν βρίσκεται στο ότι η Αίγυπτος μετατρέπεται ξαφνικά σε αντίπαλο. Οι σχέσεις Αθήνας και Καΐρου παραμένουν σημαντικές και έχουν οικοδομηθεί πάνω σε πολυετή διπλωματική, ενεργειακή και στρατηγική συνεργασία.
Το ζήτημα είναι ότι η Τουρκία αποκτά σταδιακά πρόσβαση σε έναν εταίρο που μέχρι πρόσφατα αποτελούσε βασικό αντίβαρο στην τουρκική πολιτική στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η «Καθημερινή» σημείωσε ότι η τουρκοαιγυπτιακή προσέγγιση δεν αποτελεί ακόμη άμεση απειλή για τα ελληνικά συμφέροντα, αλλά ενισχύει τον προβληματισμό στην Αθήνα λόγω της γενικότερης μεταβολής των περιφερειακών ισορροπιών.
Η Λιβύη βρίσκεται στο επίκεντρο
Ένα από τα σημαντικότερα πεδία όπου η νέα σχέση μπορεί να έχει επιπτώσεις είναι η Λιβύη. Για χρόνια Τουρκία και Αίγυπτος στήριζαν διαφορετικές πλευρές της λιβυκής σύγκρουσης. Η Άγκυρα, όμως, έχει αρχίσει να αναπτύσσει επαφές ακόμη και με την ανατολική Λιβύη, όπου παραδοσιακά η αιγυπτιακή επιρροή ήταν ιδιαίτερα ισχυρή.
Παράλληλα, οι δύο χώρες εμφανίζονται πλέον να βρίσκουν κοινό έδαφος σε ζητήματα σταθεροποίησης της Λιβύης, εξέλιξη που μπορεί να επηρεάσει ευρύτερα τις ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο.
Δεν αλλάζουν οι συμμαχίες από τη μια ημέρα στην άλλη
Η νέα σχέση Άγκυρας–Καΐρου δεν σημαίνει ότι η Αίγυπτος εγκαταλείπει την Ελλάδα ούτε ότι ανατρέπονται αυτομάτως οι συμφωνίες που έχουν οικοδομηθεί τα προηγούμενα χρόνια.
Δείχνει όμως ότι το Κάιρο ακολουθεί μια περισσότερο πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική, επιδιώκοντας συνεργασία ταυτόχρονα με Ελλάδα, Τουρκία, χώρες του Κόλπου και άλλες περιφερειακές δυνάμεις.
Για την Αθήνα, επομένως, το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι αν η Αίγυπτος «αλλάζει στρατόπεδο», αλλά πόσο γρήγορα η Τουρκία καταφέρνει να περιορίζει τις παλιές αντιπαραθέσεις και να διευρύνει το δικό της δίκτυο στρατιωτικών και πολιτικών συνεργασιών στην περιοχή.
Πηγές: Anadolu Agency, Καθημερινή, Egyptian Armed Forces, Hürriyet Daily News, Daily News Egypt.
