Το airplane mode δεν υπάρχει επειδή το κινητό «ρίχνει» το αεροπλάνο – Ο πραγματικός λόγος που το ζητούν στις πτήσεις
Τι συμβαίνει όταν ένα smartphone αναζητά σήμα στα 30.000 πόδια, γιατί ο παλιός φόβος δεν ισχύει και γιατί η τελική απόφαση ανήκει πάντα στην αεροπορική εταιρεία.
Κάθε φορά που ένα αεροπλάνο απογειώνεται, οι επιβάτες ακούν την ίδια οδηγία: ενεργοποιήστε τη λειτουργία πτήσης. Για πολλούς, το μήνυμα συνδέεται με έναν παλιό φόβο ότι ένα κινητό τηλέφωνο μπορεί να προκαλέσει σοβαρή βλάβη στα συστήματα του αεροσκάφους.
Η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη. Ένα κινητό που παραμένει ενεργό δεν πρόκειται από μόνο του να «ρίξει» ένα σύγχρονο αεροπλάνο. Η λειτουργία airplane mode υπάρχει κυρίως για να περιορίζει τις ασύρματες εκπομπές των συσκευών και να μειώνει την πιθανότητα παρεμβολών σε ευαίσθητα συστήματα, ιδιαίτερα στις επικοινωνίες του πληρώματος.
Τι κάνει πραγματικά η λειτουργία πτήσης
Όταν ενεργοποιείται, το airplane mode απενεργοποιεί συνήθως τις βασικές ασύρματες λειτουργίες του κινητού, όπως το δίκτυο κινητής τηλεφωνίας, και σε αρκετές συσκευές επηρεάζει αρχικά το Wi-Fi και το Bluetooth. Ο χρήστης μπορεί συχνά να τα ενεργοποιήσει ξανά χειροκίνητα, εφόσον αυτό επιτρέπεται από την αεροπορική εταιρεία και το πλήρωμα.
Η συσκευή εξακολουθεί να λειτουργεί κανονικά για δραστηριότητες που δεν απαιτούν σύνδεση. Οι επιβάτες μπορούν να ακούσουν μουσική, να παρακολουθήσουν αποθηκευμένο περιεχόμενο, να διαβάσουν ή να χρησιμοποιήσουν εφαρμογές εκτός σύνδεσης.
| Λειτουργία | Τι συμβαίνει συνήθως στο airplane mode |
|---|---|
| Δίκτυο κινητής τηλεφωνίας | Απενεργοποιείται και το τηλέφωνο σταματά να αναζητά κεραία. |
| Wi-Fi | Συνήθως απενεργοποιείται αρχικά, αλλά μπορεί να ενεργοποιηθεί ξανά αν επιτρέπεται. |
| Bluetooth | Μπορεί να παραμείνει ή να ενεργοποιηθεί ξανά για ακουστικά και άλλες συσκευές. |
| Αποθηκευμένα αρχεία | Συνεχίζουν να λειτουργούν κανονικά. |
| Εφαρμογές εκτός σύνδεσης | Μπορούν να χρησιμοποιηθούν χωρίς δίκτυο. |
Οι ακριβείς ρυθμίσεις διαφέρουν ανάλογα με το λειτουργικό σύστημα και τη συσκευή. Για αυτό, η οδηγία του πληρώματος υπερισχύει κάθε γενικού κανόνα.
Γιατί ένα κινητό αναζητά συνεχώς σήμα
Όταν το κινητό δεν βρίσκεται σε λειτουργία πτήσης, προσπαθεί να συνδεθεί με διαθέσιμο σταθμό βάσης. Στο έδαφος, οι κεραίες κινητής τηλεφωνίας είναι σχεδιασμένες να εξυπηρετούν χρήστες που βρίσκονται σε δρόμους, κτίρια και συγκεκριμένες γεωγραφικές περιοχές.
Ένα αεροπλάνο, όμως, κινείται με μεγάλη ταχύτητα και σε πολύ μεγάλο ύψος. Το τηλέφωνο μπορεί να «βλέπει» πολλές κεραίες ταυτόχρονα ή να δυσκολεύεται να βρει σταθερό σήμα. Σε τέτοιες συνθήκες, η συσκευή συνεχίζει να στέλνει σήματα για να εντοπίσει και να διατηρήσει σύνδεση.
Το ζήτημα δεν είναι ότι ένα μεμονωμένο smartphone διαθέτει αρκετή ισχύ για να επηρεάσει καταλυτικά ένα αεροσκάφος. Η ανησυχία αφορά την ταυτόχρονη λειτουργία πολλών συσκευών και την πιθανότητα να δημιουργηθούν ανεπιθύμητες ραδιοσυχνότητες κοντά σε ευαίσθητα ηλεκτρονικά και συστήματα επικοινωνίας.
Πώς μπορεί να επηρεαστεί η επικοινωνία στο πιλοτήριο
Οι εκπομπές από ηλεκτρονικές συσκευές μπορούν, υπό συγκεκριμένες συνθήκες, να δημιουργήσουν παρεμβολές σε καλωδιώσεις, συστήματα ήχου ή άλλες ηλεκτρονικές διατάξεις. Στο πιλοτήριο, μια τέτοια παρεμβολή μπορεί να γίνει αντιληπτή ως βουητό, τσίριγμα ή επαναλαμβανόμενος ήχος στα ακουστικά του πληρώματος.
Αυτό δεν σημαίνει ότι το αεροσκάφος χάνει τον έλεγχο ή ότι απειλείται άμεσα η πτήση. Σημαίνει ότι μπορεί να γίνει δυσκολότερη η καθαρή επικοινωνία του πληρώματος με τον πύργο ελέγχου, ιδιαίτερα σε κρίσιμες φάσεις όπως η απογείωση, η προσέγγιση και η προσγείωση.
Η σαφής επικοινωνία είναι βασικό μέρος της ασφάλειας. Ακόμη και μια μικρή, περιστασιακή παρεμβολή είναι κάτι που οι αεροπορικές διαδικασίες επιδιώκουν να αποφεύγουν, όταν υπάρχει ένας απλός τρόπος: να διακοπούν οι μη απαραίτητες εκπομπές των συσκευών.
Γιατί δεν ισχύει ο μύθος ότι ένα κινητό θα ρίξει το αεροπλάνο
Τα σύγχρονα αεροσκάφη διαθέτουν θωράκιση, εφεδρικά συστήματα και αυστηρές διαδικασίες πιστοποίησης. Οι συσκευές επιβατών αξιολογούνται ως προς τη χρήση τους και οι αεροπορικές εταιρείες εφαρμόζουν κανόνες ανάλογα με τον τύπο του αεροσκάφους και τον διαθέσιμο εξοπλισμό.
Η EASA έχει επιτρέψει στις ευρωπαϊκές αεροπορικές εταιρείες να επιτρέπουν τη χρήση φορητών ηλεκτρονικών συσκευών καθ’ όλη τη διάρκεια της πτήσης, ακόμη και συνδεδεμένων, μόνο μετά από σχετική αξιολόγηση ασφάλειας από κάθε εταιρεία. Επομένως, το γεγονός ότι σε ορισμένες πτήσεις επιτρέπεται Wi-Fi ή χρήση συσκευών δεν σημαίνει ότι ισχύει ακριβώς ο ίδιος κανόνας σε όλα τα αεροσκάφη.
Το airplane mode λειτουργεί ως ένα πρόσθετο επίπεδο προφύλαξης. Δεν αποτελεί παραδοχή ότι ένα κινητό είναι από μόνο του επικίνδυνο για το αεροπλάνο.
Γιατί ζητούν να κλείσουμε και το Wi-Fi ή το Bluetooth
Η χρήση Wi-Fi ή Bluetooth μπορεί να επιτρέπεται, ιδίως όταν το αεροσκάφος διαθέτει ειδικό σύστημα συνδεσιμότητας. Σε αυτή την περίπτωση, η σύνδεση γίνεται μέσω εξοπλισμού του αεροσκάφους και σύμφωνα με διαδικασίες που έχει εγκρίνει η εταιρεία.
Αν το πλήρωμα ζητήσει πλήρη ενεργοποίηση της λειτουργίας πτήσης, ο επιβάτης πρέπει να ακολουθήσει την οδηγία. Οι κανόνες μπορεί να αλλάζουν κατά την απογείωση, την προσγείωση, σε περίπτωση τεχνικού προβλήματος ή όταν το αεροσκάφος δεν διαθέτει εγκεκριμένη υποδομή για συνδεδεμένες συσκευές.
Η EASA τονίζει ότι η τελική απόφαση ανήκει στην αεροπορική εταιρεία, η οποία πρέπει να έχει αξιολογήσει ότι οι εκπομπές των συσκευών δεν επηρεάζουν τα συστήματα του αεροσκάφους. Οι επιβάτες οφείλουν να ακολουθούν τις οδηγίες του πληρώματος σε κάθε φάση της πτήσης.
Υπάρχει και ένας πρακτικός λόγος
Εκτός από την τεχνική ασφάλεια, το airplane mode βοηθά και στη διαχείριση της χρήσης των δικτύων. Ένα κινητό που κινείται γρήγορα σε μεγάλο ύψος μπορεί να προσπαθεί να συνδεθεί διαδοχικά με πολλούς επίγειους σταθμούς, δημιουργώντας διαφορετικό τύπο επιβάρυνσης από εκείνον που έχει σχεδιαστεί για μια συνηθισμένη επίγεια μετακίνηση.
Παράλληλα, η απενεργοποίηση των κλήσεων περιορίζει τον θόρυβο στην καμπίνα και αποφεύγει την ταυτόχρονη χρήση πολλών τηλεφώνων σε ένα κλειστό περιβάλλον. Αυτός δεν είναι ο βασικός λόγος ασφάλειας, αλλά αποτελεί ένα πρόσθετο πρακτικό όφελος της λειτουργίας πτήσης.
Τι πρέπει να κάνει ο επιβάτης
Πριν από την απογείωση, ο επιβάτης πρέπει να ενεργοποιεί το airplane mode και να περιμένει τυχόν νεότερη οδηγία για Wi-Fi ή Bluetooth. Αν η εταιρεία διαθέτει Wi-Fi εν πτήσει, η σύνδεση πρέπει να γίνεται μόνο μέσω του επίσημου δικτύου και σύμφωνα με τις οδηγίες του πληρώματος.
Σε περίπτωση που η συσκευή δεν ανταποκρίνεται, παρουσιάζει βλάβη ή δεν μπορεί να απενεργοποιήσει τις εκπομπές της, ο επιβάτης πρέπει να ενημερώσει το πλήρωμα. Δεν πρέπει να επιχειρεί να κρύψει ή να παρακάμψει την οδηγία.
Το ίδιο ισχύει για tablets, laptops, ηλεκτρονικά βιβλία, smartwatches και άλλες φορητές συσκευές. Η EASA εντάσσει όλες αυτές τις κατηγορίες στις φορητές ηλεκτρονικές συσκευές που μπορεί να επιτρέπονται κατά τη διάρκεια της πτήσης, εφόσον η εταιρεία έχει ολοκληρώσει την απαιτούμενη αξιολόγηση.
Το συμπέρασμα
Το airplane mode δεν είναι ένας διακόπτης που εμποδίζει το κινητό να προκαλέσει καταστροφή. Είναι ένας απλός τρόπος να διακόπτονται οι μη απαραίτητες ασύρματες εκπομπές σε ένα περιβάλλον όπου η επικοινωνία του πληρώματος και η ομαλή λειτουργία των συστημάτων πρέπει να προστατεύονται όσο γίνεται περισσότερο.
Η τεχνολογία των αεροσκαφών έχει εξελιχθεί και οι κανονισμοί έχουν γίνει πιο ευέλικτοι. Αυτός, όμως, δεν καταργεί την ανάγκη να ακολουθούν οι επιβάτες τις οδηγίες της αεροπορικής εταιρείας. Στην καμπίνα, ο ασφαλέστερος κανόνας είναι απλός: ενεργοποιούμε το airplane mode και ακούμε το πλήρωμα.
Πηγές: EASA (European Union Aviation Safety Agency)
