Έπεσαν οι υπογραφές για το μεγάλο πρόγραμμα SAFE: Πώς αλλάζουν οι Ένοπλες Δυνάμεις μέχρι το 2030

Η Ελλάδα αλλάζει πίστα στην εθνική της άμυνα. Η επίσημη προσχώρηση της χώρας μας στο μεγάλο ευρωπαϊκό χρηματοδοτικό πρόγραμμα SAFE (Security Action for Europe) επισφραγίστηκε και τυπικά, καθώς έπεσαν οι τελικές υπογραφές στη σχετική αμυντική συμφωνία, κλειδώνοντας πόρους για την απόκτηση στρατιωτικών δορυφόρων και εγχώριων συστημάτων αντι-drone μέχρι το 2030.

Την είδηση έφερε στο φως της δημοσιότητας ο Επίτροπος Άμυνας και Διαστήματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Άντριους Κουμπίλιους, μέσω ανάρτησής του στην πλατφόρμα Χ, χαρακτηρίζοντας τη συμφωνία ως κομβικό ορόσημο για την εδραίωση της ασφάλειας στην ευρωπαϊκή επικράτεια και τη Μεσόγειο.

Another strong milestone for #SAFE🇪🇺 and European security — we just signed SAFE agreement with Greece.

It will help 🇬🇷 enhance its defence capabilities in the Mediterranean region through investments in strategic surveillance, secure communications & counter-drone technologies. pic.twitter.com/sbx6c2PBYZ

— Andrius Kubilius (@KubiliusA) June 13, 2026

Τι είναι το πρόγραμμα SAFE και τα ποσά για Ελλάδα - Κύπρο

Το SAFE αποτελεί το πλέον σύγχρονο χρηματοδοτικό εργαλείο της ΕΕ στον τομέα της ασφάλειας, το οποίο θεσπίστηκε στο πλαίσιο της ευρύτερης ευρωπαϊκής στρατηγικής «ReArm Europe». Ο συνολικός προϋπολογισμός του προγράμματος μπορεί να αγγίξει τα 150 δισεκατομμύρια ευρώ, τα οποία θα διατεθούν στα 19 συμμετέχοντα κράτη-μέλη μέσω μακροπρόθεσμων δανείων χαμηλού κόστους (με δεκαετή περίοδο χάριτος) για την από κοινού προμήθεια αμυντικού εξοπλισμού.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε ήδη την κατανομή των κονδυλίων, με την Ελλάδα να εξασφαλίζει χρηματοδότηση ύψους 787.669.283 ευρώ (έχοντας μάλιστα λάβει αρχική προχρηματοδότηση 118 εκατ. ευρώ για την άμεση εκκίνηση των έργων), ενώ η Κύπρος λαμβάνει το ποσό των 1.181.503.924 ευρώ.

Σημειώνεται ότι η ελληνική πλευρά έχει λάβει ρητές διαβεβαιώσεις πως η συμμετοχή της Τουρκίας στο πρόγραμμα αποκλείεται, καθώς βασικός όρος του SAFE είναι ο αποκλεισμός χωρών που απειλούν τα συμφέροντα των κρατών-μελών, θέτοντας ως προϋπόθεση την άρση του casus belli.

Ελληνοπολωνική σύμπραξη για στρατιωτικούς μικροδορυφόρους

Η επικύρωση της συμφωνίας ενεργοποιεί άμεσα έξι ελληνικές προτάσεις υψηλής τεχνολογίας. Η πλέον ώριμη από αυτές είναι η κοινή ελληνοπολωνική πρωτοβουλία, στην οποία οι δύο χώρες συμμετέχουν με καθεστώς απόλυτης ισοτιμίας, για τη δημιουργία ενός σμήνους στρατιωτικών μικροδορυφόρων SAR (Synthetic Aperture Radar).

Το μεγάλο πλεονέκτημα αυτής της τεχνολογίας είναι η δυνατότητα για συνεχή και αδιάλειπτη παρακολούθηση της γήινης επιφάνειας 24 ώρες το εικοσιτετράωρο, ανεξάρτητα από το σκοτάδι ή τις δυσμενείς καιρικές συνθήκες. Οι δορυφόροι αυτοί θα προσφέρουν λήψεις εξαιρετικά υψηλής ευκρίνειας (διακριτική ικανότητα έως 25 εκατοστά), παρέχοντας στις Ένοπλες Δυνάμεις δυνατότητες επιτήρησης που διαθέτουν ελάχιστες χώρες παγκοσμίως. Παράλληλα, τα δεδομένα θα αξιοποιούνται από την Πολιτική Προστασία για την έγκαιρη διαχείριση φυσικών καταστροφών (πυρκαγιές, πλημμύρες).

Θωράκιση Anti-Drone και δίκτυα επικοινωνιών αιχμής

Στο επίκεντρο του εθνικού σχεδιασμού βρίσκεται η αντιμετώπιση των μη επανδρωμένων αεροσκαφών, ανάγκη που κρίνεται επιτακτική στα πεδία των σύγχρονων αναμετρήσεων. Μέσω του SAFE, δρομολογείται η τεχνολογική αναβάθμιση των εγχώριων συστημάτων αντι-drone «Κένταυρος» και «Υπερίων», τα οποία αποτελούν καινοτόμα προϊόντα της Ελληνικής Αεροπορικής Βιομηχανίας (ΕΑΒ).

Στην ελληνική πρόταση για τα συστήματα C-UAS συμμετέχουν ως εταίροι η Κύπρος και η Βουλγαρία, ενισχύοντας την περιφερειακή συνεργασία. Την ίδια στιγμή, σε τροχιά υλοποίησης εισέρχεται και ένα κοινό πρόγραμμα μεταξύ Ελλάδας, Κύπρου και Νορβηγίας για την ανάπτυξη ενός σύγχρονου επικοινωνιακού δορυφόρου.

Η συνολική δέσμη των ελληνικών έργων, που αναμένεται να ολοκληρωθεί πλήρως μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2030, περιλαμβάνει επιπλέον:

• Ανάπτυξη κρυπτοσυσκευών νέας γενιάς.
• Συστήματα για απόλυτα ασφαλείς ασύρματες επικοινωνίες.
• Μη επανδρωμένα οχήματα (UAVs) πολλαπλών χρήσεων.

Γεωστρατηγική αναβάθμιση και αντιδράσεις στο Ευρωκοινοβούλιο

Σε κυβερνητικά κλιμάκια και στην ηγεσία του ΓΕΕΘΑ, η υπογραφή της συμφωνίας αποτιμάται ως μια από τις πιο καθοριστικές κινήσεις των τελευταίων ετών, καθώς εντάσσει την Ελλάδα στον σκληρό πυρήνα της νέας ευρωπαϊκής αμυντικής πολιτικής και εδραιώνει τον σταθεροποιητικό της ρόλο στη νοτιοανατολική πτέρυγα της ΕΕ.

Ωστόσο, το πρόγραμμα συνοδεύεται και από ένα παρασκήνιο θεσμικής έντασης στις Βρυξέλλες. Εξαιτίας της επείγουσας διαδικασίας που ακολουθήθηκε για την έγκρισή του, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο παρακάμθηκε από την Κομισιόν, γεγονός που οδήγησε το νομοθετικό σώμα στην απόφαση να προσφύγει στο Ευρωδικαστήριο κατά της Επιτροπής.

Παρά τις εσωτερικές θεσμικές τριβές της ΕΕ, το SAFE αποτελεί πλέον πραγματικότητα, ανοίγοντας τον δρόμο για τη μετατροπή της Ελλάδας από απλό αγοραστή εξοπλισμών σε παραγωγό και εξαγωγέα τεχνολογίας αμυντικής αιχμής.

📢 Ακολουθήστε το Hellas-now στο Telegram για να βλέπετε τις καλύτερες δημοσιεύσεις