Τρύπες σε οστά γιγάντιου βραδύποδα μπορεί να ξαναγράψουν την ιστορία – Άνθρωποι στη Νότια Αμερική πριν 27.000 χρόνια;
Τρία μικρά κομμάτια οστού από έναν εξαφανισμένο γιγάντιο βραδύποδα μπορεί να κρύβουν ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία για την άφιξη των πρώτων ανθρώπων στη Νότια Αμερική.
Τα ευρήματα προέρχονται από τη βραχοσκεπή Santa Elina, στην πολιτεία Mato Grosso της κεντρικής Βραζιλίας, όπου αρχαιολόγοι έχουν εντοπίσει λίθινα εργαλεία και χιλιάδες οστά του προϊστορικού γιγάντιου βραδύποδα Glossotherium phoenesis.
Οι παράξενες τρύπες στα οστά
Το ενδιαφέρον των επιστημόνων επικεντρώθηκε σε τρία οστεόδερμα, μικρές οστέινες πλάκες που βρίσκονταν μέσα στο δέρμα του τεράστιου ζώου.
Με τη βοήθεια προηγμένης μικροσκοπίας και τρισδιάστατων σαρώσεων, οι ερευνητές εντόπισαν κυκλικές οπές, χαρακιές, ίχνη απόξεσης και γυάλισμα. Η ομάδα υποστηρίζει ότι τα σημάδια δημιουργήθηκαν σκόπιμα πριν τα οστά απολιθωθούν.
Η μορφή των οπών και η φθορά γύρω από αυτές οδηγούν τους ερευνητές στην εκτίμηση ότι τα αντικείμενα πιθανότατα είχαν περαστεί σε κορδόνι και χρησιμοποιούνταν ως προσωπικά κοσμήματα ή μενταγιόν.
Το εντυπωσιακό είναι η ηλικία τους
Οι αρχαιολογικές στρώσεις στις οποίες βρέθηκαν τα αντικείμενα χρονολογούνται περίπου 25.000 έως 27.000 χρόνια πριν.
Εάν επιβεβαιωθεί ότι οι οπές κατασκευάστηκαν πράγματι από ανθρώπους, τότε ανθρώπινες ομάδες βρίσκονταν στο εσωτερικό της Νότιας Αμερικής χιλιάδες χρόνια νωρίτερα από ό,τι υποστήριζε για δεκαετίες η επικρατούσα εικόνα για τον εποικισμό της ηπείρου.
Για σύγκριση, το Monte Verde στη Χιλή αποτέλεσε για χρόνια ένα από τα σημαντικότερα σημεία αναφοράς για την πρώιμη ανθρώπινη παρουσία στη Νότια Αμερική, με χρονολογήσεις πολύ νεότερες από εκείνες που προτείνονται για το Santa Elina.
Άνθρωποι και γιγάντιοι βραδύποδες μαζί
Τα ευρήματα έχουν και μία δεύτερη σημαντική διάσταση: υποδηλώνουν ότι άνθρωποι και γιγάντιοι βραδύποδες συνυπήρχαν στην περιοχή.
Το Glossotherium phoenesis ήταν ένα τεράστιο θηλαστικό του Πλειστόκαινου, πολύ διαφορετικό από τους σημερινούς βραδύποδες. Τα οστά του Santa Elina δείχνουν ότι οι αρχαίοι άνθρωποι μπορεί όχι μόνο να γνώριζαν αυτά τα ζώα, αλλά να χρησιμοποιούσαν τμήματα του σώματός τους για την κατασκευή αντικειμένων.
Η επιστημονική συζήτηση συνεχίζεται
Η ερμηνεία δεν έχει γίνει δεκτή από όλους τους αρχαιολόγους. Ορισμένοι επιστήμονες επισημαίνουν ότι φυσικές διεργασίες, έντομα ή μικροοργανισμοί μπορούν σε ορισμένες περιπτώσεις να δημιουργήσουν σημάδια που μοιάζουν με ανθρώπινη επεξεργασία.
Η ομάδα του Santa Elina, ωστόσο, θεωρεί ότι ο συνδυασμός των οπών, των χαραγών και του γυαλίσματος αποτελεί ισχυρή ένδειξη ανθρώπινης κατασκευής. Αν αποδειχθεί οριστικά, τρία μικρά οστά ενός εξαφανισμένου ζώου μπορεί να μετακινήσουν κατά χιλιάδες χρόνια πίσω το χρονολόγιο της ανθρώπινης παρουσίας στη Νότια Αμερική.
Πηγές: Popular Mechanics, Proceedings of the Royal Society B, Smithsonian Human Origins Program, Journal of Quaternary Science.
