ΑΠΟ ΠΟΥ ΒΓΗΚΕ Η ΦΡΑΣΗ «ΤΟ ΣΕΡΝΕΙ ΚΑΡΑΒΙ» – Η ΑΛΗΘΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΔΙΟΛΚΟ

Στην αρχαία Ελλάδα, πριν τη διάνοιξη της διώρυγας της Κορίνθου, οι ναυτικοί προκειμένου να αποφύγουν τον γύρο της Πελοποννήσου, κατέφευγαν στη μέθοδο της διόλκησης. Δηλαδή της ρυμούλκησης των πλοίωνστο στενό τμήμα γης του ισθμού, με τη βοήθεια κορμών δέντρων.

Η διαδικασία αυτή ήταν κουραστική και χρονοβόρα.

Το πέρασμα του Ισθμού: Όταν η στεριά γινόταν θάλασσα

Πολύ πριν η τεχνολογία επιτρέψει τη διάνοιξη της διώρυγας της Κορίνθου το 1893, οι ναυτικοί της αρχαιότητας αντιμετώπιζαν ένα τεράστιο δίλημμα. Ο γύρος της Πελοποννήσου, και ειδικά το πέρασμα από το ακρωτήριο Μαλέας, ήταν μια επικίνδυνη και χρονοβόρα διαδικασία, καθώς οι καταιγίδες και τα ισχυρά ρεύματα συχνά οδηγούσαν σε ναυάγια.

Η λύση που βρήκαν οι αρχαίοι Έλληνες ήταν ο περίφημος Δίολκος, ένας ειδικά διαμορφωμένος πλακόστρωτος δρόμος που επέτρεπε τη μεταφορά των πλοίων από τον Σαρωνικό στον Κορινθιακό κόλπο δια ξηράς.

Η διαδικασία ήταν επίπονη και απαιτούσε τεράστια μυϊκή δύναμη. Οι ναυτικοί τοποθετούσαν τα πλοία πάνω σε κορμούς δέντρων ή ειδικά οχήματα και τα έσερναν πάνω στο στενό πέρασμα που χώριζε τις δύο θάλασσες. Αυτή η ρυμούλκηση διαρκούσε αρκετό χρόνο και απαιτούσε δεκάδες άνδρες να μοχθούν κάτω από τον ήλιο.

Κι όμως, παρά την ταλαιπωρία, οι ναυτικοί επέλεγαν με ενθουσιασμό αυτόν τον δρόμο. Ο λόγος δεν ήταν μόνο η ασφάλεια του πλοίου, αλλά κάτι πολύ πιο ελκυστικό που τους περίμενε στην πόλη της Κορίνθου.

Τα ιερά της Αφροδίτης και ο Ακροκόρινθος

Η αρχαία Κόρινθος ήταν μία από τις πιο πλούσιες και κοσμοπολίτικες πόλεις της εποχής, φημισμένη για τις απολαύσεις που προσέφερε στους ταξιδιώτες. Στην κορυφή του Ακροκορίνθου, δέσποζε το επιβλητικό ιερό της θεάς του Έρωτα, το οποίο σύμφωνα με την παράδοση είχε χτίσει η Μήδεια προς τιμήν της Αφροδίτης.

Το ιερό αυτό δεν ήταν απλώς ένας χώρος λατρείας, αλλά το κέντρο της «ιερής πορνείας» της εποχής.

Χιλιάδες ιερόδουλες, οι περιβόητες εταίρες της Κορίνθου, ζούσαν και εργάζονταν στην περιοχή, προσελκύοντας ναυτικούς, εμπόρους και στρατιώτες από όλο τον γνωστό κόσμο. Η φήμη τους ήταν τόσο μεγάλη, που η Κόρινθος είχε γίνει συνώνυμο της πολυτέλειας και της ερωτικής απόλαυσης.

Οι ναυτικοί που έκαναν στάση για να σύρουν τα καράβια τους δια ξηράς, έβρισκαν την τέλεια αφορμή για να επισκεφθούν τα «ιερά της Αφροδίτης» και να ξοδέψουν τις αμοιβές τους στις αγκαλιές των γυναικών αυτών.

Πώς η ρυμούλκηση έγινε μεταφορά για τον έρωτα

Με την πάροδο του χρόνου, η εικόνα των ανδρών που έσερναν με κόπο τα ογκώδη πλοία πάνω στους κορμούς, μόνο και μόνο για να φτάσουν στις γυναίκες της Κορίνθου, άρχισε να αποκτά μεταφορική σημασία.

Ο κόσμος παρατηρούσε ότι η επιθυμία για μια γυναίκα ήταν ικανή να κάνει έναν άνδρα να υποβληθεί σε υπεράνθρωπη προσπάθεια.

Έτσι, γεννήθηκε η φράση:

«Το… σέρνει καράβι»

υπονοώντας ότι η δύναμη της γυναικείας γοητείας είναι τόσο μεγάλη, που μπορεί να παρασύρει ολόκληρο πλοίο πάνω στη στεριά.

Η φράση αυτή χρησιμοποιείται μέχρι σήμερα για να περιγράψει την απόλυτη κυριαρχία μιας γυναίκας πάνω στις αποφάσεις και τη θέληση ενός άνδρα.

Η πολιτισμική κληρονομιά της Κορίνθου

Είναι εντυπωσιακό πώς μια πρακτική ανάγκη της αρχαίας ναυσιπλοΐας συνδέθηκε με την ανθρώπινη ψυχολογία και τον έρωτα. Η Κόρινθος, λόγω της γεωγραφικής της θέσης, υπήρξε το σταυροδρόμι των πολιτισμών, αλλά και το κέντρο της διασκέδασης.

Ακόμα και η αρχαία ρήση «Ου παντός πλείν ες Κόρινθον» (Δεν μπορεί ο καθένας να πλεύσει προς την Κόρινθο), υπογράμμιζε πόσο ακριβές και δύσκολες ήταν οι απολαύσεις της πόλης.

Η επιβίωση της φράσης «Το… σέρνει καράβι» στην καθημερινή μας ομιλία αποτελεί ένα ζωντανό απολίθωμα της ιστορίας μας. Μας θυμίζει ότι η ανθρώπινη φύση παραμένει ίδια μέσα στους αιώνες: ευάλωτη στο πάθος και την ομορφιά.

Κάθε φορά που την προφέρουμε, άθελά μας τιμούμε εκείνους τους αρχαίους ναυτικούς που, ανάμεσα στον ιδρώτα και την κούραση της ρυμούλκησης, έβλεπαν στο βάθος του ορίζοντα τον Ακροκόρινθο και την υπόσχεση μιας γλυκιάς ανάπαυλας.