Νέος νόμος στη Βρετανία μπορεί να δίνει δικαιώματα στην περιουσία του πρώην ακόμη και χωρίς γάμο
Μεγάλες αλλαγές εξετάζει η βρετανική κυβέρνηση για τα ζευγάρια που ζουν μαζί χωρίς να έχουν παντρευτεί, καθώς ένα νέο πλαίσιο θα μπορούσε να δώσει σε έναν πρώην σύντροφο δικαίωμα να ζητήσει μέρος της περιουσίας μετά τον χωρισμό.
Σήμερα στην Αγγλία και την Ουαλία τα άγαμα ζευγάρια δεν έχουν τα ίδια αυτόματα οικονομικά δικαιώματα με τα παντρεμένα ζευγάρια. Μάλιστα, το λεγόμενο «common law marriage» δεν αναγνωρίζεται νομικά, ακόμη και αν ένα ζευγάρι έχει ζήσει μαζί για πολλά χρόνια.
Τι αλλάζει με τη νέα πρόταση
Η κυβέρνηση έχει ήδη ξεκινήσει διαβούλευση για νέο σύστημα προστασίας των ζευγαριών που συγκατοικούν. Το πλαίσιο θα μπορεί να εφαρμόζεται σε ζευγάρια που έχουν ζήσει μαζί τουλάχιστον τρία χρόνια ή έχουν αποκτήσει παιδί μαζί.
Αν μετά τον χωρισμό ένας από τους δύο δεν μπορεί να καλύψει βασικές οικονομικές ανάγκες, θα μπορεί να προσφύγει στο δικαστήριο ζητώντας οικονομική αποκατάσταση.
Το δικαστήριο θα εξετάζει παράγοντες όπως το αν υπάρχει παιδί, ποιος είναι ο βασικός φροντιστής, το εισόδημα των δύο πλευρών, οι αποταμιεύσεις, η δυνατότητα εργασίας, αλλά και η διάρκεια της σχέσης.
Δεν σημαίνει αυτόματο «50-50»
Η βασική αρχή παραμένει ότι ο καθένας διατηρεί ό,τι του ανήκει νόμιμα. Δεν πρόκειται δηλαδή για αυτόματη μοιρασιά της περιουσίας στη μέση, όπως συχνά συμβαίνει σε διαδικασίες διαζυγίου.
Η παρέμβαση του δικαστηρίου προβλέπεται μόνο όταν το αποτέλεσμα του χωρισμού αφήνει έναν από τους δύο χωρίς τη δυνατότητα να καλύψει βασικές ανάγκες. Σε τέτοιες περιπτώσεις μπορεί να εξεταστούν εφάπαξ ποσά, μεταβίβαση περιουσιακών στοιχείων ή ακόμη και ρυθμίσεις για συνταξιοδοτικά δικαιώματα.
Ποιοι θα καλύπτονται
Σύμφωνα με τις προτάσεις, τα νέα δικαιώματα θα αφορούν ζευγάρια που βρίσκονται σε σταθερή και διαρκή σχέση. Το όριο που εξετάζεται είναι τρία χρόνια συγκατοίκησης, εκτός αν υπάρχει κοινό παιδί, οπότε η χρονική προϋπόθεση χαλαρώνει.
Η κυβέρνηση εκτιμά ότι πάνω από 3,5 εκατομμύρια άγαμα ζευγάρια θα μπορούσαν να επηρεαστούν από τις αλλαγές.
Τι γίνεται σήμερα
Με το ισχύον καθεστώς, αν ένα σπίτι ή άλλο περιουσιακό στοιχείο είναι γραμμένο αποκλειστικά στο όνομα του ενός συντρόφου, ο άλλος δεν αποκτά αυτόματα δικαιώματα απλώς επειδή συνέβαλε στα έξοδα του νοικοκυριού.
Αυτό συχνά οδηγεί σε μακροχρόνιες δικαστικές διαμάχες που βασίζονται στο δίκαιο των καταπιστευμάτων και στην απόδειξη οικονομικών συνεισφορών.
Δεν είναι ακόμη νόμος
Οι αλλαγές δεν έχουν τεθεί ακόμη σε ισχύ. Πρόκειται για κυβερνητική διαβούλευση που ολοκληρώθηκε στις 14 Αυγούστου 2026 και το Υπουργείο Δικαιοσύνης θα εξετάσει τις απαντήσεις πριν διαμορφώσει την τελική νομοθετική πρόταση.
Αν προχωρήσει, η μεταρρύθμιση θα αποτελέσει μία από τις μεγαλύτερες αλλαγές στο οικογενειακό δίκαιο της Αγγλίας και της Ουαλίας εδώ και χρόνια, καθώς θα προσφέρει για πρώτη φορά ευρύτερες οικονομικές προστασίες σε εκατομμύρια ανθρώπους που έχουν επιλέξει να ζουν μαζί χωρίς γάμο.
Πηγές: UK Ministry of Justice, GOV.UK, LADbible.
